Montessori so với mầm non dựa trên trò chơi
Trường mầm non theo phương pháp Montessori và trường mầm non dựa trên trò chơi đều có thể là lựa chọn tốt. Lựa chọn phù hợp nhất sẽ phụ thuộc vào tính cách của con bạn, lịch sinh hoạt của gia đình và thực tế chương trình địa phương đó diễn ra như thế nào.
Kết luận nhanh
Nếu con bạn thích trật tự, sự lặp lại và làm việc trong thời gian dài với một hoạt động, Montessori có thể là lựa chọn hợp. Nếu con bạn học tốt nhất thông qua trò chơi giả vờ, trò chơi theo nhóm, bài hát và các hoạt động do giáo viên hướng dẫn, thì chương trình dựa trên trò chơi có thể phù hợp hơn.
Nhưng nhãn dán không nói hết câu chuyện. Một trường Montessori có thể tạo cảm giác yên tĩnh, linh hoạt, trong khi trường khác lại nghiêm khắc. Một lớp học dựa trên trò chơi có thể ấm áp và được tổ chức tốt, trong khi lớp khác lại ồn ào hoặc ít cấu trúc hơn. Vì vậy, bạn nên đến tham quan trực tiếp và đặt câu hỏi rõ ràng. Bạn có thể dùng hướng dẫn này kèm bộ checklist tham quan mầm non và các câu hỏi nên hỏi khi đi tham quan.
Nếu bạn muốn được hỗ trợ tìm các chương trình có thể phù hợp với gia đình mình, Cubby Road có thể ghép cặp cho bạn, miễn phí. Chúng tôi là dịch vụ hướng dẫn miễn phí. Chúng tôi không vận hành trường mầm non và cũng không hứa sẵn một suất.
- Montessori thường tập trung vào việc tự làm, nề nếp và các học liệu đặc biệt trong lớp học.
- Chương trình dựa trên trò chơi thường tập trung vào việc học thông qua trò chơi, tương tác xã hội và khám phá có giáo viên hướng dẫn.
- Một buổi tham quan phù hợp quan trọng hơn nhiều so với việc chỉ nhìn vào nhãn chương trình.
Nhìn nhanh: Montessori so với chương trình dựa trên trò chơi

Dưới đây là bảng so sánh đơn giản, đặt cạnh nhau.
- Phong cách giảng dạy: Montessori thường cho trẻ thời gian làm việc dài và quyền lựa chọn trong một lớp học đã được chuẩn bị sẵn. Chương trình dựa trên trò chơi thường sử dụng các góc/ trạm hoạt động, giờ sinh hoạt vòng tròn (circle time), kể chuyện, học vẽ, âm nhạc, hoạt động ngoài trời và trò chơi giả vờ.
- Không khí lớp học: Montessori có thể trông yên tĩnh, gọn gàng và ít ồn. Lớp dựa trên trò chơi có thể trông nhiều màu sắc, sôi động và giàu tính xã hội.
- Học liệu: Montessori sử dụng học liệu học tập dạng “cầm tay” được thiết kế cho các kỹ năng cụ thể. Chương trình dựa trên trò chơi dùng đồ chơi, khối xếp, đồ hóa trang, sách, hộp/khay học liệu giác quan và dụng cụ mỹ thuật.
- Vai trò của giáo viên: Trong Montessori, giáo viên thường quan sát sát sao và hướng dẫn từng trẻ một. Ở các lớp dựa trên trò chơi, giáo viên có thể tham gia vào quá trình chơi trực tiếp hơn và dẫn dắt các hoạt động theo nhóm.
- Phù hợp nhất với: Montessori có thể hợp với trẻ thích nề nếp và việc tự làm. Dạng dựa trên trò chơi có thể phù hợp với trẻ học tốt qua trí tưởng tượng, vận động và chơi mang tính xã hội.
Cả hai kiểu đều có thể hỗ trợ ngôn ngữ, toán sớm, khả năng tự kiểm soát và kỹ năng xã hội. Nếu con bạn còn rất nhỏ, bạn cũng có thể so sánh theo độ tuổi như các chương trình cho bé 2 tuổi, mầm non từ 3 đến 4 tuổi, hoặc pre-K từ 4 đến 5 tuổi.
Phương pháp giảng dạy khác nhau như thế nào
Montessori dựa trên ý tưởng rằng trẻ học tốt nhất khi được “làm”. Lớp học được sắp xếp để trẻ có thể chọn trong các học liệu đặc biệt và luyện lại những kỹ năng thực tế nhiều lần. Trẻ có thể rót nước, phân loại đồ vật theo kích thước, tập viết theo nét chữ (truy vết), hoặc làm việc với hạt đếm. Thông thường, giáo viên sẽ giới thiệu bài, rồi cho trẻ tự thực hành độc lập.
Mầm non dựa trên trò chơi dùng trò chơi làm cách chính để trẻ học. Điều đó có thể bao gồm xây dựng, nấu ăn giả vờ, chơi búp bê rối (puppet play), vẽ tranh, bảng/ bàn cát và nước, bài hát, cũng như trò chơi với các bạn khác. Giáo viên lên kế hoạch cho các hoạt động hỗ trợ ngôn ngữ, giải quyết vấn đề và kỹ năng xã hội, nhưng việc học thường trông ít “hình thức” hơn.
Không có phương pháp nào tự động tốt hơn. Một số gia đình lo rằng Montessori “ít chơi hơn”, nhưng nhiều lớp Montessori vẫn có hoạt động vận động, thời gian ngoài trời và học tập mang tính xã hội. Một số gia đình lại nghĩ rằng chương trình dựa trên trò chơi nghĩa là “chỉ chơi thôi”, nhưng các chương trình dựa trên trò chơi tốt vẫn được thiết kế có chủ đích. Giáo viên quan sát trẻ đang học gì và dẫn dắt trẻ đến những kỹ năng mới.
Nếu ngôn ngữ ở nhà quan trọng với gia đình bạn, hãy hỏi chương trình hỗ trợ như thế nào. Một số chương trình cũng có thể cung cấp môi trường song ngữ. Bạn có thể so sánh các lựa chọn như mầm non theo Montessori, mầm non dựa trên trò chơi, và mầm non song ngữ.
Một ngày có thể trông như thế nào
Trong lớp Montessori, ngày học thường có một khoảng thời gian làm việc dài, không bị gián đoạn. Điều này có nghĩa là trẻ có thể dành phần lớn thời gian để chọn hoạt động và làm việc theo tốc độ của riêng mình. Có thể sẽ ít thời gian hướng dẫn theo cả nhóm. Phòng học có thể tạo cảm giác yên bình, khi trẻ tập trung vào các nhiệm vụ khác nhau.
Ở mầm non dựa trên trò chơi, một ngày có thể chuyển qua nhiều phần. Ví dụ: chơi tự do, giờ sinh hoạt vòng tròn, ăn nhẹ, chơi ngoài trời, học vẽ, giờ kể chuyện, bữa trưa và thời gian nghỉ ngơi. Giáo viên có thể gộp cả lớp lại thường xuyên hơn để hát, đọc sách cùng nhau hoặc chơi trò chơi theo nhóm.
Với một số trẻ, một căn phòng yên tĩnh với các nề nếp dễ đoán trước sẽ mang lại cảm giác an toàn và thoải mái. Với những trẻ khác, nhiều vận động và năng lượng xã hội hơn lại giúp trẻ học tốt. Nếu có thể, hãy quan sát con bạn trong lúc tham quan. Con có vẻ tò mò, thư giãn, rụt rè, hào hứng hay bị quá tải không?
Dù thuộc loại chương trình nào, bạn cũng nên hỏi những câu hỏi mang tính thực tế. Hỏi về giờ giấc, thời gian ngủ trưa hoặc nghỉ ngơi, thời gian ngoài trời, bữa ăn, kỳ vọng về việc học vệ sinh, và lựa chọn bán thời gian so với học cả ngày. Những chi tiết hằng ngày này quan trọng tương đương với phong cách giảng dạy. Các hướng dẫn của chúng tôi về mầm non bán thời gian so với học cả ngày và mầm non so với nhà trẻ có thể giúp ích.
Chi phí và tình trạng sẵn chỗ
Chi phí có thể chênh lệch rất nhiều. Ở nhiều khu vực, các chương trình Montessori đôi khi đắt hơn các chương trình dựa trên trò chơi, đặc biệt là trường tư. Tuy nhiên còn tùy thuộc vào thành phố, lịch học và chương trình đó là tổ chức phi lợi nhuận, theo tôn giáo, trường công hay trường tư.
Các chương trình dựa trên trò chơi cũng có mức giá rất đa dạng. Trường mầm non tư có thể tốn nhiều hơn hẳn so với chương trình cộng đồng hoặc lựa chọn pre-K trường công. Một số gia đình cũng cân nhắc Head Start hoặc pre-K trường công nếu muốn các lựa chọn ít tốn kém hơn.
Hãy hỏi mức giá đầy đủ, không chỉ học phí. Kiểm tra phí đăng ký, đồ dùng học tập, bữa ăn, phí đón muộn và liệu có danh sách chờ hay không. Nếu ngân sách là yếu tố quan trọng, bạn có thể xem trang chi phí và hướng dẫn hỗ trợ chi trả cho mầm non.
Tình trạng sẵn chỗ cũng phụ thuộc vào khu vực của bạn. Một số khu phố có nhiều lựa chọn dựa trên trò chơi và rất ít trường Montessori. Khu khác lại ngược lại. Nếu bạn muốn danh sách ngắn dựa trên ngân sách, ngôn ngữ và lịch sinh hoạt, bạn có thể được ghép cặp, miễn phí.
Trẻ nào có thể hợp với từng loại
Trẻ có thể thích Montessori thường thích việc lặp lại các nhiệm vụ, làm cẩn thận bằng tay và có một nề nếp rõ ràng. Trẻ có thể thích tự chọn việc của mình và duy trì sự tập trung lâu hơn. Một số trẻ không thích quá nhiều tiếng ồn cũng có thể cảm thấy hợp trong kiểu không gian này.
Trẻ có thể thích mầm non dựa trên trò chơi thường thích trí tưởng tượng, vận động, trò chuyện với các bạn khác và học thông qua trò chơi hoặc đóng vai giả vờ. Trẻ có thể phản hồi tốt với năng lượng của giáo viên, các bài hát và hoạt động theo nhóm.
Dù vậy, trẻ vẫn có thể khiến chúng ta bất ngờ. Một trẻ rất hiếu động có thể lại yêu thích các học liệu Montessori. Một trẻ hiền, ít nói có thể “tỏa sáng” trong trò chơi đóng kịch (dramatic play). Hãy cố gắng đừng chỉ chọn dựa trên trạng thái hiện tại của con bạn ở nhà. Hãy tìm một lớp học mà giáo viên có vẻ ấm áp, tôn trọng trẻ và có khả năng hỗ trợ nhiều kiểu tính cách khác nhau.
Nếu bạn chưa chắc chắn, hãy lập một danh sách ngắn về điều quan trọng nhất:
1. Con tôi cần một phòng yên tĩnh hoặc một phòng hoạt động nhiều hơn.
2. Gia đình tôi cần những khung giờ hoặc vị trí cụ thể.
3. Ngân sách của tôi có giới hạn.
4. Tôi muốn được hỗ trợ về ngôn ngữ hoặc văn hóa ở nhà.
Cách này có thể giúp việc ra quyết định bớt cảm giác quá tải.
Cách chọn để yên tâm
Hãy bắt đầu từ con bạn, nhưng cũng nghĩ về sự phù hợp trong đời thực với gia đình bạn. Chương trình “tốt nhất” không chỉ nằm ở triết lý. Đó còn là việc đi lại, chi phí, lịch học, sự ấm áp của giáo viên, cách trao đổi thông tin, và liệu con bạn có vẻ thấy thoải mái ở đó không.
Khi tham quan, hãy hỏi giáo viên xử lý các tình huống như xung đột, sự rụt rè, chuyển tiếp hoạt động và các kiểu học khác nhau như thế nào. Hỏi trẻ được ra ngoài trời bao nhiêu thời gian. Hỏi cách các gia đình nhận được thông tin cập nhật. Nếu gia đình bạn nói một ngôn ngữ khác ở nhà, hãy hỏi chương trình đón nhận trẻ đa ngôn ngữ như thế nào. Các hướng dẫn của chúng tôi về cách chọn trường mầm non, giữ gìn ngôn ngữ ở nhà, và hiểu về tỉ lệ giáo viên–trẻ có thể giúp ích.
Trước khi quyết định, bạn hãy tự kiểm tra giấy phép/ giấy chứng nhận của chương trình do bang cấp và đọc kỹ các chi tiết. Bạn có thể dùng hướng dẫn của chúng tôi về cách kiểm tra giấy phép của trường mầm non. Cubby Road là dịch vụ ghép cặp miễn phí, không phải trường mầm non hay nhà cung cấp dịch vụ trông trẻ, vì vậy các gia đình luôn phải đến tham quan trực tiếp và tự đưa ra lựa chọn cuối cùng.
Nếu bạn muốn, chúng tôi có thể giúp bạn so sánh các lựa chọn tại địa phương và được ghép cặp, miễn phí.
Các câu hỏi thường gặp
Montessori có tốt hơn mầm non dựa trên trò chơi không?
Không phải lúc nào cũng vậy. Tùy thuộc vào con bạn, giáo viên, lớp học và nhu cầu của gia đình. Một chương trình tốt ở bất kỳ phong cách nào cũng có thể là lựa chọn phù hợp.
Mầm non dựa trên trò chơi có chuẩn bị cho trẻ vào mẫu giáo (kindergarten) không?
Có. Rất nhiều trường làm được điều đó. Trẻ có thể xây dựng ngôn ngữ, kỹ năng xã hội, khả năng tự kiểm soát, và toán sớm cũng như kỹ năng đọc viết thông qua trò chơi có hướng dẫn.
Montessori có quá nghiêm cho một số trẻ không?
Đôi khi có thể cảm thấy rất “có cấu trúc”, nhưng mỗi chương trình đều khác nhau. Hãy đến tham quan trực tiếp và xem giáo viên tương tác với trẻ như thế nào.
Làm thế nào để tìm các chương trình Montessori hoặc dựa trên trò chơi gần nơi tôi ở với mức chi phí phải chăng?
Bắt đầu bằng việc so sánh học phí, giờ học và các khoản phí. Cũng hãy xem các chương trình pre-K của trường công hoặc chương trình cộng đồng. Nếu bạn muốn được hỗ trợ sắp xếp các lựa chọn, Cubby Road có thể ghép cặp cho bạn miễn phí.